เคล็ดลับและแรงบันดาลใจ
จากผู้เชี่ยวชาญด้านความงามและเส้นผมของยูนิลีเวอร์
นอกจากจะมีอาการออฟฟิศซินโดรม ปัญหาผิวอย่าง ผิวแห้งคัน ก็นับเป็นอาการที่คนวัยทำงานมักเจอ ลองมาดูสาเหตุกันว่า ผิวแห้งคันเกิดจากอะไร ทั้ง ผิวแห้งคันเรื้อรัง ผิวแห้งคันช่วงหน้าหนาว All Things Beauty จะมาช่วยไขวิธีแก้ผิวแห้งคันเบื้องต้น วิธีแก้ผิวแห้งเป็นขุยเร่งด่วน รวมถึงแนะนำสกินแคร์แต่ละเนื้อสัมผัสอีกด้วย
ผิวแห้งคัน: คือสัญญาณเตือนว่าเกราะป้องกันผิว (Skin Barrier) อ่อนแอ ขาดน้ำและไขมันตามธรรมชาติ สูญเสียความชุ่มชื้น เมื่อผิวแห้งผิวแห้งคันทั้งตัว หรือคันเฉพาะบางส่วน เช่น ผิวแห้งคันตามแขน หรือผิวแห้งคันตามขา หากยิ่งเกาก็ยิ่งไปทำร้ายผิว จนนำไปสู่การอักเสบได้
ผิวแห้งเป็นขุย: คือการผลัดเซลล์ผิวไม่สมบูรณ์ เนื่องจากผิวหนังชั้นนอกแห้งมาก จนเซลล์ผิวเสื่อมสภาพสะสมจับตัวกันเป็นแผ่นบาง ๆ หรือขุยสีขาว
สาเหตุผิวแห้งคัน มักเกิดทั้งจากปัจจัยภายใน เช่น สภาพผิวตามพันธุกรรม ไปจนถึงปัจจัยภายนอก เช่น สภาพอากาศ สิ่งแวดล้อม ทำให้ผิวขาดความชุ่มชื้น เกิดอาการผิวแห้งลอกคัน และเป็นสาเหตุผิวแห้งเป็นขุยอีกด้วย
1. สภาพอากาศและอุณหภูมิ
อากาศแห้งช่วงหน้าหนาว หรือการใช้เวลาส่วนใหญ่อยู่ในห้องแอร์ ที่มีภาวะความชื้นต่ำ จะดึงเอาความชุ่มชื้นออกจากผิวอย่างต่อเนื่อง ทำให้ผิวขาดน้ำอย่างรุนแรง จนแห้งคันและลอกเป็นขุยได้ง่าย
2. การใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาด
ควรเลือกโฟมล้างหน้า ครีมอาบน้ำ หรือสบู่ ที่ไม่มีสารชำระล้างชนิดรุนแรง หรือมีค่า pH สูง เพราะจะทำลายความสมดุลของผิว ทำให้ไวต่อการระคายเคืองและแห้งกร้านมากขึ้น ควรเลือกผลิตภัณฑ์ เช่น สบู่สำหรับผิวแห้งคัน หรือโฟมล้างหน้าที่ช่วยคงความชุ่มชื้น
นอกจากนี้การอาบน้ำอุ่นหรือน้ำร้อนจัด จะยิ่งไปชะล้างน้ำมันตามธรรมชาติ ทำให้ผิวยิ่งแห้งตึงมากขึ้น
3. ปัญหาผิวจากอายุหรือโรคผิวหนัง
เมื่ออายุเพิ่มมากขึ้น ความชุ่มชื้นและไขมันตามธรรมชาติจะลดลง ทำให้ผิวบาง แห้ง และระคายเคืองง่าย ขณะที่โรคที่เกี่ยวกับตับ ไตไทรอยด์ เบาหวาน หรือผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง ก็อาจนำมาสู่โรคผิวหนังแห้งคันได้เช่นกัน
4. ภาวะเครียด
ความเครียดส่งผลโดยตรงต่อฮอร์โมน ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพผิว บางคนอาจเกิดโรคผิวเครียด มีอาการผิวแห้งคันได้ ส่วนคนที่เป็นโรคผิวหนังอยู่แล้ว ความเครียดอาจกระตุ้นอาการโรคผิวหนังอื่น ๆ เช่น โรคผิวหนัง สะเก็ดเงิน ลมพิษ ภูมิแพ้ ซึ่งจะมีอาการคันยุบยิบร่วมด้วย
5. รับแสงสีฟ้าจากหน้าจอนาน ๆ
การนั่งหน้าคอมฯ แทบเล็ต หรือดูมือถือนาน นอกจากเสี่ยงต่อโรคออฟฟิศซินโดรมแล้ว การรับแสงสีฟ้าจากอุปกรณ์อิเลคทรอนิกส์มากเกินไป จะทำลายคอลลาเจนและอีลาสตินในชั้นผิว ทำให้ประสิทธิภาพการซ่อมแซมหรือฟื้นฟูผิวลดลง แถมยังเสี่ยงต่อผิวหมองคล้ำ และริ้วรอยแก่ก่อนวัย เช่นเดียวกับการรับรังสียูวีนอกอาคาร
หากผิวกำลังส่งสัญญาณ SOS ด้วยอาการแห้งคันหรือลอกเป็นขุย แสดงว่าถึงเวลาต้องปรับพฤติกรรมและฟื้นฟูเกราะป้องกันผิว ให้กลับมาแข็งแรงโดยด่วน ซึ่งเรามีวิธีรักษาผิวแห้งคัน แก้ปัญหาผิวลอก ป้องกันผิวแห้ง แบบทำได้เองที่บ้านง่าย ๆ ดังนี้
1. การดื่มน้ำและโภชนาการ
ควรดื่มน้ำให้ได้ราว 8 แก้วต่อวัน และเลือกกินอาหารที่ช่วยเรื่องความชุ่มชื้น เนียนกระชับ เช่น
ปลาแซลมอน: มีโอเมก้า-3 ให้ผิวดูชุ่มชื้นนุ่มนวล ลดการอักเสบ
อะโวคาโด: มีไขมันดีและวิตามินอี ช่วยให้ผิวยืดหยุ่นเนียนนุ่ม
แตงกวา แตงโม: ผักผลไม้ผักที่มีน้ำมาก จะช่วยให้ผิวชุ่มฉ่ำ
ฝรั่ง กีวี: มีวิตามินซีสูง ช่วยกระตุ้นการสร้างคอลลาเจน ให้ผิวดูยืดหยุ่นกระจ่างใส
2.การเลือกครีมและโลชั่นที่เหมาะสม
ควรเน้นสกินแคร์ที่ช่วยเพิ่มความชุ่มชื้น ล็อกความชุ่มฉ่ำ และลดการระคายเคือง อย่างโลชั่น มอยส์เจอไรเซอร์ เซรั่ม หรือครีมบำรุงผิวเข้มข้น รวมถึงดูแลผิวแพ้ง่ายด้วยสูตรอ่อนโยน
หากผิวแห้งคันหนักมาก ควรเสริมด้วยครีมแก้ผิวแห้งคันที่มีส่วนผสม เช่น ผงข้าวโอ๊ต (Colloidal Oatmeal) แพนทีนอล (Panthenol) ช่วยลดอาการคัน หรือครีมแก้ผิวแห้งเป็นขุยที่มีส่วนผสม เช่น เชียบัตเตอร์ (Shea Butter) ปิโตเลียม (Petrolatum) ช่วยสร้างฟิล์มปกป้องผิว ล็อกความชุ่มชื้นยาวนาน
3. การอาบน้ำและดูแลผิวประจำวัน
ควรอาบน้ำด้วยอุณหภูมิปกติ หรือหากเป็นหน้าหนาวก็แค่อุ่นนิด ๆ อย่าอาบน้ำร้อน และไม่ควรอาบบ่อยหรืออาบนานเกินไป เพื่อป้องกันการสูญเสียสารเคลือบผิว และน้ำมันหล่อเลี้ยงผิวมากเกินพอดี
ทาครีมบำรุงผิวเพื่อเติมความชุ่มชื้น หรือโลชั่นสำหรับผิวแห้งคัน หลังอาบน้ำภายในเวลา 3-5 นาที ด้วยปริมาณพอเหมาะ เพราะน้อยไปอาจไม่เห็นผล มากไปก็หนักผิว
หัวใจสำคัญในการฟื้นฟูผิวแห้งคันลอกเป็นขุย ต้องเน้นการเติมและล็อกความชุ่มชื้นทันที และนี่คือวิธีที่คุณสามารถทำได้เองอย่างรวดเร็ว
1. ใช้มอยส์เจอไรเซอร์เข้มข้น
ลูบไล้ผิวด้วยมอยส์เจอไรเซอร์ ที่มีส่วนผสมเข้มข้นในการช่วยเติมเต็มความชุ่มชื้น และป้องกันไม่ให้ระเหยออกง่าย เช่น กรดไฮยาลูโรนิก (Hyaluronic Acid) เซราไมด์ (Ceramide) ยูเรีย (Urea) เชียบัตเตอร์ (Shea Butter)
2. ทาเจลว่านหางจระเข้
หนึ่งในวิธีแก้ผิวแห้งคันธรรมชาติ คือเจลว่านหางจระเข้ ที่ช่วยต้านการอักเสบ ปลอบประโลมผิว บรรเทาอาการระคายเคือง พร้อมมอบความชุ่มชื้นรวดเร็ว
3. หลีกเลี่ยงการขัดผิวแรง
หลายคนอาจคิดว่าหากผิวแห้งลอกเป็นขุย ก็น่าจะสครับขัดผิวให้หลุดลอกออกไปไว ๆ แต่ขอบอกว่าผิดถนัด! เพราะการขัดผิวรุนแรง จะไปทำลายชั้นผิวที่กำลังบอบบางอยู่ ทำให้ยิ่งแห้งและลอกมากขึ้น จึงควรงดการผลัดเซลล์ผิวด้วย AHA/BHA หรือสครับที่มีเม็ดบีดส์ ให้เน้นที่การบำรุงฟื้นฟูไปก่อน
การเลือกผลิตภัณฑ์บำรุงผิว ให้เหมาะกับระดับความแห้งของผิว จะช่วยแก้ปัญหาได้ตรงจุด เพื่อหยุดอาการผิวแห้งคันลอกเป็นขุย ซึ่งเราจะเปรียบเทียบให้เห็นว่าแต่ละประเภท มีความเข้มข้น และคุณสมบัติในการกักเก็บความชุ่มชื้น แตกต่างกันอย่างไร
โลชั่น: เนื้อบางเบาที่สุด ซึมซาบเร็ว ไม่เหนียวเหนอะหนะ เหมาะกับผิวที่ยังไม่ถึงขั้นแห้งมาก และสภาพอากาศร้อนชื้น แต่อาจต้องทาเพิ่ม เพื่อเติมความชุ่มชื้นในระหว่างวัน
ครีม: เนื้อนุ่มหนา ล็อกความชุ่มชื้นดี เหมาะกับผิวแห้งปานกลางถึงมาก หรือเริ่มลอกเป็นขุย มีสัดส่วนของน้ำมันสูงกว่าโลชั่น ล็อกความชุ่มชื้นได้นาน โดยเฉพาะถ้าอยู่ห้องแอร์ตลอดวัน หรือเข้าสู่ฤดูหนาว
ออยล์: น้ำมันจะมีความเข้มข้นสูงสุด สร้างฟิล์มเคลือบปกป้อง กักเก็บความชุ่มชื้นไม่ให้ระเหยออกได้ง่าย เหมาะกับผิวแห้งคันและลอกเป็นขุยขั้นรุนแรง
ผลิตภัณฑ์ดูแลผิวที่เราแนะนำ
วาสลีน โปร เดอร์มา มอยซ์เจอร์ไรซิ่ง วิธ ไฮยาลูรอนิค แอซิด บอดี้ โลชั่น (Vaseline Pro Derma Moisturizing with Hyaluronic Acid Body Lotion) การบำรุงผิวให้ชุ่มชื้น เป็นเบสิกของการดูแลผิวสุขภาพดี สำหรับคนที่ผิวแห้งมาก บอดี้เซรั่มที่ซึมเร็วสูตรนี้ มีส่วนผสมของ 4D ไฮยาลูรอน และ อะมิโน แอซิด ช่วยฟื้นบำรุง พร้อมเติมน้ำให้ผิว
วาสลีน เฮลธี้ ไบรท์ กลูต้าสมาร์ท มอยซ์เจอร์ แม็กเน็ท คอนเซนเทรท บอดี้ เซรั่ม (Vaseline Healthy Bright Gluta Smart Moisture Magnet Concentrate Body Serum) ที่มีส่วนผสมไฮยาลูรอน เนื้อสัมผัสบางเบาสบายผิว กักเก็บความชุ่มชื้น ลดการสูญเสียน้ำ เพื่อผิวดูอิ่มเอิบเนียนนุ่มกระจ่างใส คลายปัญหาผิวหยาบกร้าน แห้งเสีย เป็นขุย ให้ดูลดลง
วาสลีน อินเทนซีฟ แคร์ อโล ซูธ โลชั่น (Vaseline Intensive Care Aloe Sooth Lotion) เนื้อบางเบาซึมซาบเร็ว ไม่เหนียวเหนอะหนะ มีส่วนผสมจากว่านหางจระเข้บริสุทธิ์ บำรุงล้ำลึกสู่ชั้นผิว ช่วยให้ผิวแห้งดูเนียนนุ่มชุ่มชื้นยาวนาน
ลองสังเกตตัวเองดูนะคะ ว่ามีสัญญาณอันตรายของผิวแห้งคัน ลอกเป็นขุย ที่ควรปรึกษาแพทย์เพื่อระงับอาการ และจัดการปัญหาหรือยัง อีกทั้งการพบแพทย์ยังช่วยวินิจฉัยอาการคัน ที่อาจเป็นสัญญานบอกโรคต่าง ๆ ได้ด้วย
1. ผิวแห้งรุนแรง ลอกเป็นแผ่นหนา เกิดสะเก็ดหรือมีเลือดซิบ
2. คันหนักมากอย่างกะทันหัน จนรบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน
3. มีผื่นแดงหรืออาการบวมร้อนร่วมด้วย อาจเป็นสัญญาณของโรคผิวหนังตามมา
4. อักเสบติดเชื้อ จนเริ่มมีน้ำเหลืองหรือหนอง
5. ดูแลตัวเองเบื้องต้นแล้วไม่ดีขึ้นภายใน 1-2 สัปดาห์
1. ทำไมผิวถึงแห้งคันและเป็นขุย?
ตอบ: เกิดจากเกราะป้องกันผิวเสียหายผิว ทำให้ผิวสูญเสียน้ำและไขมันตามธรรมชาติอย่างรวดเร็ว ทำให้ผิวบาง แห้ง ระคายเคืองง่าย
2. ผิวแห้งคันเกิดจากโรคอะไรบ้าง เกี่ยวข้องกับภูมิแพ้ไหม?
ตอบ: อาจเกิดจากโรค เช่น ไทรอยด์ เบาหวาน หรือเกี่ยวกับตับ ไต โรคผิวหนังอักเสบอย่าง สะเก็ดเงิน รวมถึงโรคภูมิแพ้
3. อาการผิวแห้งคันต่างจากผิวอักเสบยังไง?
ตอบ: ผิวแห้งคันมักลอกหรือเป็นขุย ส่วนผิวอักเสบมักมีรอยแดง บวม ร้อน หรือเจ็บร่วมด้วย
4. ผิวแห้งคันเป็นขุยรักษายังไงให้หายเร็ว?
ตอบ: เน้นการฟื้นฟูเกราะป้องกันผิว ไม่อาบน้ำอุ่นจัด ใช้สบู่หรือครีมอาบน้ำสูตรอ่อนโยน ทาครีมบำรุงผิวสูตรเข้มข้น ดื่มน้ำให้เพียงพอ กินอาหารที่ช่วยลดผิวแห้งคัน
5. ผิวแห้งคันควรใช้ครีมหรือยาทาอะไรดี?
ตอบ: ควรใช้ครีมที่มีส่วนผสม เช่น เซราไมด์ กรดไฮยาลูโรนิก เชียร์บัตเตอร์ หากคันมากอาจต้องทายาแก้ผื่นคันแบบสูตรเย็น หรือถ้ามีส่วนผสมของกลุ่มสเตียรอยด์ ก็ควรปรึกษาเภสัชกรหรือแพทย์ก่อนใช้
6. ผิวแห้งคันอันตรายไหม?
ตอบ: โดยทั่วไปไม่อันตราย แต่ถ้าเกาจนเลือดออกหรือมีการอักเสบติดเชื้อ อาจลุกลามเกิดโรคแทรกซ้อนได้
7. ผิวแห้งคันควรไปหาหมอเมื่อไหร่?
ตอบ: เมื่อมีอาการแห้งรุนแรง คันมาก ลอกเป็นแผ่นและอาจมีเลือด ติดเชื้อ ดูแลตัวเองแล้วไม่ดีขึ้นภายใน 1-2 สัปดาห์
อ้างอิง ข้อมูล จาก รายการ Phyathai PODCAST โดย รพ.พญาไท เวบไซต์ Thai Health โดย สสส. เวบไซต์ webmd